Yokee Playboy : โยคีเพลย์บอยนมหนาม (1996) เพลงดีที่ทรงคุณค่าเหนือกาลเวลา

เวลาที่ใช้อ่าน : 2 นาที

ย้อนกลับไปในปี พ.ศ. 2539 (ค.ศ. 1996) ช่วงเวลาที่วงการเพลงไทยกำลังคุกรุ่นไปด้วยกระแส “อัลเตอร์เนทีฟ” เด็กวัยรุ่นยุคนั้นต่างตื่นตาตื่นใจกับดนตรีทางเลือกใหม่ๆ นอกเหนือจากเพลงป๊อปตลาด แต่ท่ามกลางเสียงกีตาร์แตกพร่าและดนตรีร็อกหนักหน่วง มีอัลบั้มหนึ่งที่โผล่ขึ้นมาพร้อมปกเทปสุดประหลาด—รูป “นมปลอมที่มีหนาม”

นั่นคืออัลบั้มแรกของ Yokee Playboy (โยคีเพลย์บอย)

จำได้ว่าช่วงนั้นน่าจะเป็นช่วงปลายปีหรือปิดเทอม เพื่อนแถวบ้านซื้อเทปม้วนนี้มาฟังแล้วทำหน้างงๆ ก่อนจะส่งต่อมาให้ผม ด้วยความที่ปกมันชวนพิศวง (ข้างในปกยิ่งงงหนักเข้าไปอีก) บวกกับชื่อวงที่ฟังดูขัดแย้งในตัว ผมที่พอจะคุ้นชื่อ “โป้-ปิยะ ศาสตรวาหา” มาบ้างจากการเป็นมือเบสแบ็คอัพให้ อรอรีย์ และเพลง ทางออก ในละคร ไอ้คุณผี ทางช่อง 3 จึงตัดสินใจลองเปิดใจฟัง

จาก “หน้าแขก” สู่ “โยคีเพลย์บอย”

ความสงสัยแรกที่ผุดขึ้นมาคือ ชื่อวงมันเกี่ยวกับอะไร? สมาชิกในวงเป็นแขกหรือเปล่า? ยิ่งเห็นชื่อสมาชิกอย่าง ปาเดย์ และ เปาซี แถมยังมีเพลงชื่อ “รามซิงค์ เรดิโอ” อีก มันชวนให้คิดเตลิดไปไกล

จนกระทั่งมารู้ความจริงในภายหลังว่า ที่มาของชื่อวงนั้นเรียบง่ายแต่กวนโอ๊ยสุดๆ คือสมาชิกแต่ละคนในวงดันมีหน้าตาคมเข้มเหมือนแขกกันหมด เลยใช้คำว่า “โยคี” แต่ด้วยบุคลิกส่วนตัวที่เป็นคนสนุกสนาน ขี้เล่น ไม่ได้ถือศีลกินเจเคร่งครัด เลยจับมาผสมกับคำว่า “เพลย์บอย” กลายเป็นส่วนผสมที่ลงตัวและเป็นเอกลักษณ์มาจนถึงทุกวันนี้

ดนตรีที่มาก่อนกาล (และความคาดหวังที่ผิดพลาด)

สารภาพตามตรงว่าการกดเล่นครั้งแรก ผมมีความคาดหวังแบบเด็กวัยรุ่นยุค 90s ที่เสพติดความดิบของโมเดิร์นด็อก หรือความเกรี้ยวกราดแบบซีเปีย (โดยเฉพาะเมื่อเห็นชื่อ ปาเดย์ มือเบสที่เคยอยู่ซีเปียชุดแรก มาร่วมวง) ผมแอบหวังว่าจะได้ยินซาวด์พังก์ร็อกหนักๆ

แต่สิ่งที่ได้ยินกลับเป็นอะไรที่ “ไม่ใช่” สิ่งที่คิดเลย

เสียงกีตาร์ไม่ได้สาดกระจาย แต่มันคือส่วนผสมของ Indie Pop, Soul, Funk, R&B, Jazz และกลิ่นอาย Motown ยุค 70s ที่เข้มข้น เสียงกลองถูกมิกซ์ออกมาได้ชัดและ “ดิบ” ในแบบที่ต่างออกไป เครื่องเป่าถูกจัดวางอย่างประณีต มันคือความ “แพง” และ “ลึก” ที่เด็กมัธยมในวันนั้นอาจจะยังเข้าไม่ถึง

รสชาติที่ “ยิ่งฟัง ยิ่งอร่อย”

อัลบั้มชุด “นมหนาม” นี้แปลกประหลาด ตอนฟังครั้งแรกอาจจะชอบแค่ไม่กี่เพลง แต่เชื่อไหมว่านี่คือหนึ่งในไม่กี่อัลบั้มที่ผมฟังต่อเนื่องยาวนานจากปี 39 มาจนถึงยุค Streaming ในปัจจุบัน

เหตุผลคือ “เสน่ห์ของเนื้อเพลง” ภาษาที่โป้ใช้ในวัยเพียง 20 ปี (ตอนนั้นยังเรียน ป.ตรี) มันช่างสละสลวย แยบคาย และไม่เลี่ยนแบบเพลงรักดาษดื่นทั่วไป มันคือบทกวีที่ซ่อนอยู่ในดนตรีโซล

Track-by-Track Highlights:

1. อยู่มานาน

เสียงอินโทรกีต้าร์ไม่แน่ใจว่าอคูสติกหรือกีต้าร์ไฟฟ้า ตีคอร์ดเท่ๆ เรียบๆ ง่ายๆ 3 คอร์ด กับเสียงกลองที่รัวอย่างเมามัน ในช่วงท้ายจะได้พบการโซโล่กีต้าร์ที่ดุเดือด ในเพลงนี้มีคำร้องที่มีเนื้อหาบ่นรำพันถึงความเปลี่ยนแปลง แต่มีท่อนที่โคตรเท่ๆ ฟังแล้วรู้สึกสะดุดมากๆ 

อ่อนโยนเหมือนแสงสีเทาที่สายตา
หากเธอได้มองและลองหยุดดู
คงมีใครรู้หมายความ

ซึ่งโป้ได้อธิบายถึงเพลงนี้ไว้ว่า “เป็นมุมมองชีวิตของตัวเองซึ่งเจอมาตั้งแต่เล็กจนโต เนื้อร้องอาจจะฟังดูแล้วซีเรียสไปนิด แต่ว่าจะได้แง่คิดจากการฟังเพลงนี้”

2. โม้

เพลงฟั้งก์ร็อคพร้อมประสานด้วยเครื่องเป่า และแน่นอนว่าเนื้อหาและคำร้องยังมีความคมคายและเฉียบคม เลือกการใช้คำออกมาได้ดีและลงตัวได้ดีมาก ด้านดนตรีช่วงท้ายมีการปล่อยท่อนบรรเลงประสานกันไปจนจบเพลง แต่ส่วนตัวทำนองของเพลงมีกลิ่นอายของเพลง Fame ของ David Bowie ในอัลบั้ม Young American (1976) หน่อยๆ

3. ทางแยก

เพลงช้าที่เพราะมากๆ เพลงนึงของโยคีเพลย์บอย และถือว่าเป็นลายเซ็นเลยก็ว่าได้ เนื้อร้องว่าด้วยวิถีของคนเราที่สุดท้ายมันก็ต้องมาถึงบนทางแยก ใช้การเปรียบเปรยออกมาได้ดีจริงๆ ทางด้านดนตรีออกไปทางแนวโซล-ป๊อปอารมณ์เหงาๆ โดยเฉพาะเครื่องเป่าบรรเลงในตอนจบเหงาจับใจรู้สึกได้ถึงการจากลาเลยจริงๆ

4. พระจันทร์วันนี้

เพลงที่ร็อคและเร็วที่สุดในอัลบั้มนี้แล้ว มีท่อนโซโล่กีต้าร์ที่เด็ดแบบกีต้าร์ฮีโร่อยู่ด้วย เป็นเพลงที่ “เป็นเอก รัตนเรือง” ใช้เป็นเพลงในการที่กลุ่มมาเฟียซ้อมพ่อของปูใน “ฝัน บ้า คาราโอเกะ” ที่เป็นเอกได้แรงบันดาลใจจาก Reservoir Dogs (1992)… แต่ส่วนตัวนั้นชอบท่อนบริดจ์ของเพลงนี้มาก

ลองหาหนทางนำฉันไป
หลับยิ้มพริ้มพรายให้กับฝันร้าย
ทางที่เลือกเดินอาจสายฉันไม่สน

วันที่หนทางยังแสนไกล
ทางเดินต้องเจอคนอีกมากมาย
ฝากความคิดลอยประปรายไปกับใคร
ใครสักคน

มันสัมผัสได้ถึงความรู้สึกได้ดีจริงๆ เลยครับ

5. ความจริง

เพลงช้าๆ ดนตรีแบบโมทาวน์ มีเอฟเฟ็คท์กีต้าร์เสียง TREMOLO ฟังแล้วได้ความรู้สึกแปลกใหม่คล้อยตามอารมณ์เพลงได้อย่างดี แม้ว่าจะเป็นเพลงช้าก็ตาม

6. รามซิงก์ เรดิโอ

ทำนองแบบภารตะผสมความล้ำๆ ลงไปนิดหน่อย กับการร้องออกไปทางเกรี้ยวกราด และ เสียงร้องประสานโหยหวนของ “ริค” เข้ามาด้วย ด้านเนื้อเพลงน่าจะเป็นการเปรียบเปรยเส้นเบลอๆ ระหว่างความประหลาดและความบ้า

7. วิก

สำเนียงแบบร็อค 70s เลยทีเดียว แต่ผสมเสียงเบสแบบฟั้งก์นิดๆ เสียงร้องประสานแบบ R&B ส่วนท่อนฮุคจะปรับให้เบาลงจากเสียงกีต้าร์แตกๆ เป็นเสียงคลีนแบบ Reverb และท่อนร้องที่ไพเราะมาก เนื้อร้องเป็นการเปรียบเปรยของการขาดความมั่นใจดั่งคนที่หัวล้านก็สามารถหาวิกมาสวมใหม่ปิดบังเส้นผมที่หายได้ เพลงนี้ในตอนท้ายจะคล้ายๆ ในหลายเพลงจะเป็นการโชว์ภาคดนตรีบรรเลงไปจนจบเพลง แต่ใน Spotify จะแยกท่อน 1:07 นาทีออกมาเป็นเพลงใหม่ชื่อ “สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น – Instumental”

8. ตอนนี้

เพลงช้าอีกเพลงนึงในอัลบั้มที่ค่อนข้างป็อปอย่างชัดเจน ฟังได้สบายๆ แอบคิดว่าเป็นเพลงใน 2 Days Ago Kids ก็ยังได้เลย ส่วนอารมณ์เพลงนั้นมีความรู้สึกความผิดหวังอยู่ในบทเพลง เนื้อร้องมีความคมคาย เปรียบเปรยได้อย่างน่าฉงน เช่น

จบแล้วก็อยากเปิด ปิดแล้วก็ไม่อยากไป

9. ฉันคล้ายเขาใช่ไหม

ริฟท์กีต้าร์ร็อคๆ พร้อมด้วยเครื่องเป่าประสานเป็นเมโลดี้ เพลงนี้โป้ค่อนข้างเค้นอารมณ์ในการร้องเพื่อให้เข้าอารมณ์ของเนื้อร้องออกมาได้อย่างดี

10. คำตอบ

อะคูสติกฟังสบายๆ คลอด้วยเสียงแซ็กโซโฟน ร้องด้วยสบายๆ เนื้อหาฟังง่ายแม้ไม่ได้เปรียบเปรยอะไรซับซ้อน แต่ก็ยังคงความคมคายของเนื้อร้องไว้ได้อย่างดี ให้ข้อคิดเกี่ยวเรื่องของเพื่อน ที่บางทีเรามักมองไม่เห็นความสำคัญของคนใกล้ตัว จนวันนึงเมื่อพบปัญหาแต่เพื่อนนั้นก็ยังอยู่เคียงข้างเสมอไม่ไปไหนนั่นแหละครับ

บทสรุปของตำนาน

แม้ในวันที่วางแผง อัลบั้มนี้อาจไม่ได้เปรี้ยงปร้างถล่มทลายในแง่ยอดขาย แต่กาลเวลาได้ทำหน้าที่เป็นเครื่องพิสูจน์แล้วว่า งานเพลงชุดนี้ “ทรงคุณค่า” เพียงใด มันคือรากฐานที่แข็งแรงของวงการเพลงอินดี้ไทย และเป็นมาสเตอร์พีซของเด็กหนุ่มวัย 20 ที่ชื่อ โป้ โยคีเพลย์บอย

ความคลาสสิกของมันยืนยันได้จากคอนเสิร์ต YOKEE PLAYBOY RE-STAGE 1996 ในปี 2024 ที่บัตรขายหมดเกลี้ยง พิสูจน์ว่าแฟนเพลงยังคงโหยหาซาวด์ดนตรีดิบๆ แต่อบอุ่นจากอัลบั้ม “นมหนาม” นี้อยู่เสมอ

เครดิตในอัลบั้ม

ใหญ่-ยิ่งใหญ่ หุณชนะเสวีย์ : กลอง
ปาเดย์-ภาณุ กันตะบุตร : เบส
ซี-เปาซี มามะ : กีตาร์
โป้-ปิยะ ศาสตรวาหา : กีต้าร์ & ร้องนำ

ที่มา :

• ศิลปนิพนธ์ “ออกแบบนิเทศศิลป์เพื่อโฆษณาและประชาสัมพันธ์ ศิลปิน วงโยคี เพลย์บอย” โดย รพี พิเชียรภาคย์
• https://readthecloud.co/yokee-playboy/
• Facebook: YOKEE Playboy